11-12 Aylık Bebekler İçin Ek Gıda ve Beslenme Önerileri
Genel İlkeler
- Emzirme ve Ek Gıda: Bebekler bu dönemde emzirilmeye devam edilmelidir. Anne sütüne ek olarak 3 ana öğün ve 1-2 ara öğün verilmelidir.
- Besin Miktarı: Bir öğünde verilecek toplam ek besin miktarı 1-1,5 çay bardağı (125-190 ml) kadar olmalıdır. Hazırlanan besinler kaşık, fincan veya bardakla verilmelidir.
- Besinlerin Kıvamı: Bu dönemde besinler çatalla ezilerek pütürlü kıvamda hazırlanmalıdır. Aile sofrasından tuzsuz ve az yağlı olarak hazırlanmış yiyecekler de ezilerek bebeğe verilebilir.
Besin Grupları ve Örnek Menüler
Sebzeler
- Önerilen Sebzeler: Kuşkonmaz, avokado, brokoli, balkabağı, lahana, havuç, karnabahar, kabak, yeşil fasulye, ıspanak, bezelye, biber, pazı, patates.
- Hazırlama: Sebzeler yumuşayana kadar pişirilmeli ve doğranmış veya parmak gıda olarak sunulmalıdır.
Meyveler
- Önerilen Meyveler: Elma, muz, yaban mersini, kivi, mango, kavun, nektarin, portakal, papaya, şeftali, armut, ananas, erik, ahududu, çilek.
- Hazırlama: Meyveler yıkanmalı ve çekirdekleri, taşları veya sert kabukları çıkarılmalıdır. Doğranmış veya parmak gıda olarak sunulabilir.
Nişastalı Gıdalar
- Önerilen Gıdalar: Bebek pirinci, ekmek, mısır unu, darı, yulaf ezmesi, makarna, pita ekmeği, patates, kinoa, pirinç, tatlı patates, tost.
- Hazırlama: Gerekli durumlarda pişirilip püre haline getirilebilir veya doğranmış olarak sunulabilir. Tahıllar anne sütü, ilk bebek maması veya pastörize tam yağlı inek sütü ile karıştırılabilir.
Protein Gıdalar
- Önerilen Gıdalar: Et, balık (kılçıksız), tavuk, yumurta, fasulye, mercimek, nohut, tofu, hindi.
- Hazırlama: İyi pişmiş veya orta pişmiş yumurta tercih edilmelidir.
Süt ve Süt Ürünleri
- Önerilen Gıdalar: Pastörize tam yağlı yoğurt ve peynirler, pastörize tam yağlı inek sütü, keçi sütü veya koyun sütü.
- Hazırlama: Bu süt ürünleri, 6 aydan itibaren pişirmede veya yiyeceklerle karıştırılarak kullanılabilir, ancak 12 aya kadar içecek olarak verilmemelidir.
Örnek Menü
Kahvaltı
- 1 yumurta sarısı (haşlanmış) veya pastörize tuzsuz peynir
- 1-2 ezilmiş ceviz içi
- 1 dilim ekmek ve pekmez
Ara Öğün
- 1-2 dilim elma veya armut
Öğle
- Tavuklu sebze yemeği
- Yoğurt
- 1 dilim ekmek (veya 1-2 kaşık pilav/makarna)
Ara Öğün
- 1 minik armut veya 1 taze kayısı, küçük dilimler halinde
Akşam
- 1-2 küçük köfte
- 1-2 kaşık pilav/makarna
- 1 küçük kase yoğurt
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Alerjenler: İlk kez denenecek gıdalar tek tek ve küçük miktarlarda verilerek olası alerjik reaksiyonlar gözlemlenmelidir.
- Tuz ve Şeker: 1 yaşından küçük bebeklere tuz ve şeker eklenmemelidir.
- Hazır Gıdalar: Katkı maddesi içeren ve işlenmiş gıdalardan kaçınılmalıdır.
- Güvenlik: Çiğ havuç, üzüm, kabuklu kuruyemişler gibi sert ve küçük besinler hava yolu tıkanıklığına sebep olabileceğinden, 3 yaşın bitimine kadar ezilerek verilmelidir.
- Bal ve Bakla: Bebeklere 1 yaşına kadar bal ve bakla verilmemelidir.
- Küçük Balıklar: Hamsi, istavrit gibi küçük balıklar denenerek verilebilir.
- Çay ve Bitki Çayı: Çay, bitki çayı, konserve, hazır gıda ve içecekler bebek beslenmesinde kullanılmamalıdır.
Bu rehber, 11-12 aylık bebeklerin sağlıklı bir şekilde beslenmesini ve gelişimini desteklemek amacıyla hazırlanmıştır. Bebeğinizin bireysel ihtiyaçlarına göre bir beslenme planı oluşturmak için çocuk doktorunuza danışmanız önemlidir.